1. Amaç ve kapsam
1.1. Bu politika, xmlbayimerkezi.com ("Şirket") tarafından işletilen XML Bayi Merkezi platformu ("Platform") üzerinden bayilerin ("Bayi") verdiği siparişlerin teslimat, iptal ve iade süreçlerini eksiksiz olarak düzenler. Bayilik ve Üyelik Sözleşmesi'nin ekidir ve bayilik başvurusu sırasında ayrıca onaylanır.
1.2. Bayi ile Şirket arasındaki işlemler ticari iş niteliğindedir; tüketici mevzuatındaki cayma hakkı bu ilişkiye uygulanmaz. İade hakları, bu politikada düzenlenen sözleşmesel haklardır. Ayıplı ürünlere ilişkin yasal haklar saklıdır.
1.3. Bayinin kendi müşterilerine (son alıcılara) karşı cayma, iade ve garanti yükümlülükleri bayiye aittir (bkz. 12. bölüm).
2. Teslimat
2.1. Gönderen: Siparişler, ödeme onaylandıktan sonra ürün tedarikçisine iletilir; ürünler tedarikçi tarafından hazırlanır ve kargo firmasına teslim edilir.
2.2. Gönderim süresi: Gönderim süresi tedarikçinin stok, çalışma ve kargo koşullarına bağlıdır. Şirket belirli bir saat veya gün içinde gönderim taahhüt etmez. Ürün sayfalarında veya sipariş ekranında gösterilen süreler tahminidir.
2.3. Takip: Sipariş kargoya verildiğinde kargo firması ve takip numarası sipariş detayına eklenir ve bayiye e-postayla bildirilir. Bayi, siparişin durumunu "Siparişlerim" bölümünden izler.
2.4. Teslimat adresi: Sipariş, bayinin kendi adresine veya dropshipping siparişlerinde bayinin bildirdiği son alıcı adresine gönderilir. Adres ve telefon bilgilerinin doğruluğundan bayi sorumludur. Yanlış veya eksik adres nedeniyle geri dönen gönderilerde yeniden gönderim ve dönüş kargo bedelleri bayiye yansıtılır.
2.5. Kısmi gönderim: Bir siparişteki ürünler farklı zamanlarda veya birden fazla kargo paketiyle gönderilebilir; her paketin takip bilgisi ayrıca gösterilir.
3. Teslim alırken kontrol
3.1. Bayi (veya dropshipping siparişinde son alıcı), paketi teslim alırken dış ambalajı kontrol eder. Pakette ezilme, yırtılma, ıslanma veya açılma izi varsa:
- Paketi teslim almadan önce kargo görevlisine hasar tespit tutanağı tutturur veya paketi teslim almaz,
- Tutanak tutulamadıysa, teslimattan itibaren 24 saat içinde (hafta sonu ve resmi tatillerde en geç 48 saat içinde) paketin ve ürünün fotoğraflarıyla Platform'da destek talebi veya iade talebi oluşturur.
3.2. Gizli ayıplar (paket sağlam olsa da ürünün kusurlu çıkması) için 6. bölümdeki iade süresi uygulanır.
3.3. Eksik ürün veya yanlış ürün teslimatı, teslimden itibaren en geç 3 gün içinde fotoğraflarla bildirilmelidir; bu süreden sonra yapılan bildirimlerde tedarikçinin kayıtları esas alınır.
4. Sipariş iptali
İptal kuralları, siparişin hangi aşamada olduğuna göre değişir:
4.1. Ödeme öncesi iptal ("Ödeme bekleniyor")
- Bayi, siparişi panelden tek tıkla iptal edebilir.
- Ayrılan stok rezervasyonu ve siparişte kullanılmak üzere ayrılan bonus hemen serbest bırakılır.
- Ödeme alınmadığı için iade gerekmez.
- Kart ödemesi süresi (varsayılan 30 dakika) veya havale ödeme süresi (varsayılan 48 saat) dolarsa sipariş otomatik olarak iptal edilir.
4.2. Ödeme sonrası, tedarikçiye iletilmeden önce iptal
- Sipariş "Ödeme alındı" durumunda ve tedarikçiye henüz iletilmemişse bayi panelden iptal talebi oluşturur.
- Bu aşamadaki iptal talepleri otomatik olarak onaylanır.
- Sipariş bedelinin tamamı (kargo ücreti dahil) orijinal ödeme dağılımına göre iade edilir (bkz. 9. bölüm).
4.3. Tedarikçiye iletildikten sonra veya kargoya verildikten sonra iptal
- Sipariş "Hazırlanıyor" veya "Kargoya verildi" durumundaysa iptal talep olarak alınır ve tedarikçinin onayına bağlıdır.
- Tedarikçi siparişi henüz kargoya vermediyse ve iptali kabul ederse tam iade yapılır.
- Ürün kargoya verildiyse, iptal ancak ürünün tedarikçiye geri dönmesiyle tamamlanır; bu durumda gidiş ve dönüş kargo bedelleri iade tutarından düşülür veya bayiye yansıtılır.
- Tedarikçi iptali kabul etmezse talep gerekçesiyle reddedilir; bayi ürünü teslim aldıktan sonra 6. bölüme göre iade talebi oluşturabilir.
4.4. Tedarikçi veya Şirket kaynaklı iptal
- Tedarikçide stokun tükenmesi, ürünün tedarik edilememesi, bariz fiyat hatası veya teslimatın yapılamayacağı bir bölge gibi nedenlerle sipariş tamamen veya kısmen iptal edilebilir.
- Bu durumda iptal edilen ürünlerin bedeli ve (sipariş tamamen iptal edildiyse) kargo ücreti tam olarak orijinal ödeme dağılımına göre iade edilir.
- Bayiye iptal nedeni e-postayla bildirilir.
4.5. Kısmi iptal
Bir siparişteki ürünlerin yalnızca bir kısmı iptal edilebilir. Kısmi iptalde yalnızca iptal edilen satırların bedeli iade edilir; kargo ücreti, sipariş tamamen iptal edilmedikçe iade edilmez.
5. İade talebi
5.1. Süre: Bayi, ürünün teslim edildiği tarihten itibaren 14 gün içinde, sipariş detayındaki "İade talebi oluştur" adımıyla iade talep edebilir. Süre geçtikten sonra iade talebi oluşturulamaz; yasal ayıp hükümleri saklıdır.
5.2. Talep içeriği: Bayi; iade edilecek ürünleri ve adetlerini seçer, iade sebebini belirtir, açıklama yazar ve gerekiyorsa fotoğraf yükler.
5.3. İade sebep kodları:
| Kod | Sebep | Fotoğraf |
|---|---|---|
| HASARLI | Ürün hasarlı veya kusurlu geldi | Zorunlu |
| YANLIS_URUN | Sipariş edilenden farklı ürün/varyant geldi | Zorunlu |
| EKSIK_URUN | Pakette eksik ürün veya parça var | Zorunlu |
| ACIKLAMA_UYUMSUZ | Ürün açıklama veya görsellerle uyumsuz | Önerilir |
| SON_ALICI_IADESI | Dropshipping son alıcısı ürünü iade etti | İsteğe bağlı |
| VAZGECME | Bayi ürünü iade etmek istiyor (vazgeçme) | İsteğe bağlı |
| DIGER | Diğer (açıklama zorunlu) | İsteğe bağlı |
5.4. Bir sipariş için birden fazla iade talebi oluşturulabilir; ancak bir ürün satırında iade edilen ve iptal edilen toplam adet, sipariş edilen adedi aşamaz.
6. İade şartları
6.1. İade edilecek ürün;
- Kullanılmamış, denenmemiş, yıkanmamış olmalı,
- Orijinal ambalajı, etiketleri, aksesuarları ve hediye ürünleriyle birlikte eksiksiz olmalı,
- Varsa faturası veya fatura bilgisi iade paketine eklenmeli,
- Kargoya hasar görmeyecek şekilde paketlenmelidir.
6.2. İade kapsamı dışındaki ürünler (sözleşmesel kural): Aşağıdaki ürünler, ayıplı olmadıkça iade edilemez:
- Hijyen ve kişisel bakım ürünleri, kozmetik ürünler ve ambalajı açılmış olanlar,
- İç giyim, mayo, çorap ve benzeri ürünler,
- Ambalajı, bandı veya koruma mührü açılmış ürünler,
- Bayinin talebiyle kişiye özel üretilen veya değiştirilen ürünler,
- Dijital kodlar, ön ödemeli kartlar, kupon ve lisans ürünleri,
- Çabuk bozulabilen veya son kullanma tarihi yakın ürünler.
6.3. Ayıplı ürünlerde (hasarlı, kusurlu, yanlış veya eksik gönderim) 6.2'deki sınırlamalar uygulanmaz.
7. İade kargo süreci
7.1. İade talebi onaylandığında, iade adresi ve varsa anlaşmalı kargo iade kodu sipariş detayında gösterilir ve e-postayla bildirilir. Onaylanmadan gönderilen ürünler kabul edilmeyebilir.
7.2. Ürün, belirtilen kargo firması ve iade koduyla, talep onayından itibaren 7 gün içinde kargoya verilmelidir. Bu sürede gönderilmeyen iade talebi kapatılabilir.
7.3. Kargo bedeli:
| Durum | İade kargo bedelini kim öder? |
|---|---|
| Hasarlı, kusurlu, yanlış veya eksik ürün | Şirket / tedarikçi (anlaşmalı kod kullanılmalıdır) |
| Açıklamayla uyumsuz (inceleme sonucu haklı bulunursa) | Şirket / tedarikçi |
| Vazgeçme, son alıcı iadesi (ürün kusursuzsa), diğer | Bayi |
Anlaşmalı kod dışında, bayinin kendi seçtiği kargo ile ücreti alıcıya ödemeli gönderilen iadeler kabul edilmeyebilir.
8. İnceleme ve karar
8.1. İade edilen ürün tedarikçiye ulaştıktan sonra incelenir. İnceleme ve karar için hedef süre, ürünün tedarikçiye ulaşmasından itibaren 10 iş günüdür.
8.2. İnceleme sonucunda talep:
- Onaylanır: İade bedeli 9. bölüme göre ödenir.
- Kısmen onaylanır: Örneğin bir kısım ürün şartları karşılamıyorsa yalnızca uygun ürünlerin bedeli iade edilir.
- Reddedilir: Ürün iade şartlarını karşılamıyorsa gerekçesiyle reddedilir; ürün, kargo bedeli bayiye ait olmak üzere bayiye geri gönderilir veya bayinin talebiyle belirli süre saklanır.
8.3. Her karar ve gerekçesi sipariş detayında görünür ve bayiye e-postayla bildirilir. Bayi, karara destek talebiyle itiraz edebilir.
9. İade bedelinin ödenmesi
9.1. Orijinal ödeme dağılımı esastır. İade bedeli, siparişin ödendiği yöntemlere, ödeme oranında dağıtılarak iade edilir:
| Siparişte ödenen kısım | İade nereye yapılır? |
|---|---|
| Nakit bakiye | Nakit bakiyeye, onay anında |
| Kredi kartı | Aynı karta, ödeme kuruluşu üzerinden. Tutarın kart ekstresine yansıması bankaya bağlıdır ve birkaç iş günü sürebilir |
| Havale/EFT | Nakit bakiyeye. Bayi dilerse "Bakiye iade talebi" ile kendi unvanına ait banka hesabına aktarılmasını isteyebilir |
| Bonus | Bonus bakiyesine (aynı bonusun süresi geçmemişse). Süresi geçmiş bonus iade edilse de yanmış sayılır ve kullanılamaz |
9.2. Bonus asla nakde dönmez. Bonusla ödenmiş kısım, hangi durumda olursa olsun nakit bakiyeye veya karta iade edilmez.
9.3. Kısmi iadede orantılı paylaştırma: Bir siparişin yalnızca bir kısmı iade edildiğinde, iade tutarı siparişteki nakit (bakiye/kart/havale) ve bonus ödeme oranına göre paylaştırılır. Kuruş yuvarlamaları, birden fazla kısmi iadenin toplamı orijinal ödeme dağılımını aşmayacak şekilde yapılır; siparişin tamamı iade edildiğinde nakit ve bonus kısımları tam olarak eski haline döner.
9.4. Kargo ücreti: Sipariş tamamen iptal edildiğinde (ürün gönderilmeden) kargo ücreti iade edilir. Ürünler gönderildikten sonraki iadelerde ilk gönderim kargo ücreti; ayıplı, yanlış veya eksik gönderim halleri dışında iade edilmez.
9.5. Kesintiler: 4.3 ve 7.3'te bayiye ait olduğu belirtilen kargo bedelleri iade tutarından düşülebilir; kesinti tutarı ve gerekçesi iade kaydında gösterilir.
9.6. Kayıt: Her iade, hesap hareketlerinde ayrı ve değiştirilemez bir kayıt olarak görünür (ör. "Sipariş iadesi – nakit bakiye", "Sipariş iadesi – bonus", "Karta iade").
10. Faturaların düzeltilmesi
İade veya iptal edilen ürünler için mevzuata uygun belge düzenlenir (iade faturası veya iptal işlemleri). Bayinin e-fatura mükellefi olması halinde iade faturasını bayinin düzenlemesi gerekebilir; bu durumda bayiye bilgi verilir ve iade ödemesi gerekli belge tamamlandıktan sonra yapılabilir.
11. Kampanyalara etkisi
Tamamlanmış bir siparişte iade veya iptal gerçekleşirse, kampanya uygun tutarı yeniden hesaplanır. Eşik altına düşülmesi halinde bonus kazanımı Bonus Kampanya Koşulları'na göre geri alınır; harcanmış bonus için nakit bakiyeden sessizce kesinti yapılmaz, görünür bir bonus düzeltme kaydı açılır ve incelenir.
12. Dropshipping'de son alıcı iadeleri
12.1. Dropshipping siparişlerinde son alıcı bayinin müşterisidir. Son alıcıya karşı satış sözleşmesi, ön bilgilendirme, 14 günlük cayma hakkı, iade ve garanti yükümlülükleri bayiye aittir. Bayi, kendi satış kanalında tüketici mevzuatına ve pazaryeri kurallarına uymakla yükümlüdür.
12.2. Son alıcının iade ettiği ürün, bayinin talebi üzerine Platform'da SON_ALICI_IADESI sebebiyle iade talebi olarak açılır. Ürün, onaylanan iade adresine ve iade koduyla gönderilir.
12.3. Ürün tedarikçiye ulaşmadan ve incelenmeden iade bedeli işlenmez. Bayinin son alıcıya yaptığı geri ödemeler, Şirket'in bayiye iade yapma yükümlülüğünü kendiliğinden doğurmaz; Şirket'e karşı iade, bu politikadaki şartlara göre değerlendirilir.
12.4. Son alıcının cayma hakkını kullandığı ancak ürünün 6.2'deki iade dışı kategoride olduğu durumlarda, bayinin son alıcıya karşı yükümlülükleri ile Şirket'in bayiye karşı yükümlülükleri ayrıdır.
12.5. Pazaryerinin kendi iade etiketiyle tedarikçiye gönderilen ürünler, iade talebi açılmadıysa eşleştirilemeyebilir; bayi, pazaryeri iade bilgisini (iade kodu, takip numarası) iade talebine eklemelidir.
13. Uyuşmazlık
İade kararlarına itiraz önce destek talebiyle yapılır. Uzlaşma sağlanamazsa Bayilik ve Üyelik Sözleşmesi'ndeki uyuşmazlık çözümü hükümleri uygulanır.
14. Adım adım özet
| Durum | Bayi ne yapar? | Sistem ne yapar? | Para nereye döner? |
|---|---|---|---|
| Ödeme bekleniyor | Panelden iptal eder veya ödemeyi tamamlamaz | Stok ve bonus rezervasyonunu serbest bırakır; süre dolunca otomatik iptal eder | Ödeme alınmadığı için iade yok; ayrılan bonus geri döner |
| Ödeme alındı, tedarikçiye iletilmedi | İptal talebi oluşturur | Talebi otomatik onaylar, siparişi iptal eder, stoğu serbest bırakır | Tamamı (kargo dahil) orijinal ödeme dağılımına göre |
| Hazırlanıyor (tedarikçide) | İptal talebi oluşturur | Talebi tedarikçiye iletir; sonucu kaydeder | Kabul edilirse tamamı orijinal dağılıma göre; reddedilirse iade yok |
| Kargoya verildi | İptal talebi oluşturur veya teslim alıp iade talep eder | Ürün geri dönünce işler | Ürün bedeli orijinal dağılıma göre; gidiş-dönüş kargo bayiye ait |
| Tedarikçi stok/fiyat sorunu | — | Satırı veya siparişi iptal eder, bayiye bildirir | Tamamı orijinal dağılıma göre |
| Teslim edildi, hasarlı/yanlış/eksik | 24-48 saat (eksik/yanlışta 3 gün) içinde fotoğraflı iade talebi açar | Talebi inceler, iade kodu verir | Onayda ürün bedeli (ve gerekirse kargo) orijinal dağılıma göre |
| Teslim edildi, vazgeçme | 14 gün içinde iade talebi açar, ürünü şartlara uygun gönderir | Ürün tedarikçiye ulaşınca inceler, karar verir | Onayda ürün bedeli orijinal dağılıma göre; iade kargo bayiye ait |
| Son alıcı iadesi (dropshipping) | SON_ALICI_IADESI ile talep açar, pazaryeri iade bilgisini ekler | Ürün tedarikçiye ulaşınca inceler | Onayda ürün bedeli orijinal dağılıma göre; son alıcıya geri ödeme bayinin sorumluluğunda |
| Tamamlanmış siparişte iade | İade talebi açar (süre içindeyse) | Kampanya tutarını yeniden hesaplar, gerekirse bonusu geri alır | Ürün bedeli orijinal dağılıma göre; bonus kısmı bonus olarak |
Özetle: Bakiye ile ödenen kısım nakit bakiyeye, kartla ödenen kısım karta, havale ile ödenen kısım nakit bakiyeye (istenirse banka hesabına), bonusla ödenen kısım bonusa döner. Bonus hiçbir durumda nakde dönüşmez.
